Rzecznik rosyjskiego MSZ Andriej Niestierienko ostro zareagował w czwartek na potwierdzenie przez parlament Japonii przynależności do tego kraju spornych Południowych Kurylów, określając stanowisko Tokio jako nie do przyjęcia.
"Z ubolewaniem musimy stwierdzić, że nasi japońscy partnerzy nie wzięli pod uwagę apelu o rozważne przeanalizowanie sytuacji, związanej z dwustronnym dialogiem na temat problemu traktatu pokojowego" - oświadczył rosyjski rzecznik. Wskazał na "nieuzasadnione wzmaganie żądań terytorialnych Japonii wobec Rosji".
Niestierienko wypowiadał się w czwartek rano, w tym samym czasie, gdy sprawa rosyjsko-japońskiego sporu terytorialnego była jednym z zapowiadanych wcześniej tematów rozmowy prezydenta Dmitrija Miedwiediewa z premierem Japonii Taro Aso na marginesie szczytu G8 we włoskiej L'Aquili.
Rosyjska reakcja wiąże się z przyjęciem w ubiegłym tygodniu przez japoński parlament rezolucji, uznającej sporne wysepki Południowych Kurylów - o japońskich nazwach Etorofu, Kunashiri, Shikotan i Habomai - za "integralną część" Japonii.
W odpowiedzi izba wyższa rosyjskiego parlamentu wezwała prezydenta Miedwiediewa do całkowitego zamrożenia zainicjowanego jeszcze w 1992 roku programu wymiany bezwizowej miedzy wyspami a Japonią, wskazując iż deklaracja parlamentu w Tokio "stanowi przekreślenie japońsko-rosyjskich stosunków, opartych na zasadach dobrosąsiedzkich, wzajemnego poszanowania i konstruktywnego dialogu".
Władze Sachalinu, pod których zarządem pozostają Południowe Kuryle, zawiesiły wymianę bezwizową - zatrzymano we wtorek grupę ok. 60 Japończyków, byłych mieszkańców Etorofu, chcących odwiedzić wyspę. Po kilku godzinach japońską grupę wpuszczono jednak na wyspę.
Cztery wyspy, określane obecnie w Rosji mianem Kurylów Południowych a w Japonii - Północnych Terytoriów, zostały odkryte w 1697 roku przez rosyjskiego podróżnika W.W. Atłasowa - ich pierwszym badaczem był potomek polskiego zesłańca Jan Kozyrewski.
Rosyjsko-japoński układ z 1855 roku przyznawał wyspy Rosji, a w 1875 roku kontrolę nad nimi przejęła Japonia, która w 1905 roku zajęła też połowę Sachalinu. We wrześniu 1945 roku wyspy zostały zajęte przez wojska ZSRR.
Japonia na konferencji w San Francisco w 1951 roku zrzekła się praw do Wysp Kurylskich. W okresie zimnej wojny uznała jednak, iż traktat nie obejmuje czterech wysp, stanowiących "Północne Terytoria Japonii". Od zwrotu wysp uzależniła także podpisanie traktatu pokojowego z ZSRR, kończącego II wojnę światową w stosunkach między dwoma krajami. ZSRR a następnie Rosja (w 1956 i 2004 roku) dwukrotnie proponowały przekazanie Japonii dwóch z czterech wysp, czego jednak Tokio nie zaakceptowało.
"Nieumyślne narażenie na niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężki uszczerbek na zdrowiu"
Tylko czerwcu i lipcu strażacy z tego powodu interweniowali ponad 800 razy.