Trump wezwał Irańczyków, by przejmowali instytucje, zapowiedział pomoc

Prezydent USA Donald Trump wezwał we wtorek demonstrantów w Iranie do dalszych antyrządowych protestów i "przejmowania instytucji" oraz zapowiedział, że im pomoże. Trump ogłosił też, że odwołał wszelkie spotkania z przedstawicielami reżimu w Teheranie.

"Irańscy Patrioci, PROTESTUJCIE DALEJ - PRZEJMIJCIE SWOJE INSTYTUCJE!!! Zachowajcie nazwiska zabójców i oprawców. Zapłacą wysoką cenę" - napisał Trump we wpisie na Truth Social.

"Odwołałem wszystkie spotkania z irańskimi urzędnikami, dopóki bezsensowne zabijanie demonstrantów się nie skończy. POMOC JEST W DRODZE. MIGA!!!" - dodał, używając skrótu oznaczającego "uczyńmy Iran ponownie wielkim" (ang. Make Iran Great Again).

Trump nie wyjaśnił dotąd, o jaką pomoc chodzi. Jeszcze w poniedziałek ogłosił nałożenie 25 proc. ceł na towary z państw handlujących z Iranem, jednak nie wymienił tych krajów ani nie podpisał dotąd stosownego rozporządzenia.

Według doniesień "Wall Street Journal", Trump ma we wtorek spotkać się ze swoimi czołowymi doradcami na temat możliwych sposobów odpowiedzi na irańskie protesty. Wśród dostępnych opcji miały być ataki wojskowe - czym Trump wielokrotnie otwarcie groził już wcześniej - a także cybernetyczne, sankcje lub wsparcie czołowych głosów przeciwnych reżimowi.

Jeszcze w poniedziałek rzeczniczka Białego Domu Karoline Leavitt informowała o toczących się rozmowach z Iranem prowadzonych przez wysłannika prezydenta Steve'a Witkoffa. Leavitt zapewniała też, że "dyplomacja jest zawsze opcją numer jeden dla prezydenta".

Ze względu na odcięcie internetu przez władze Iranu liczba ofiar trwających od ponad dwóch tygodni antyrządowych protestów w tym kraju jest trudna do ustalenia, ale według niezależnych irańskich mediów i organizacji zajmujących się prawami człowieka waha się ona od ok. 2 tys. do ponad 12 tys.

Z Waszyngtonu Oskar Górzyński

***

Brytyjska minister spraw zagranicznych Yvette Cooper potępiła we wtorek działania władz Iranu w związku z - jak  to określiła - "okrutnymi i brutalnymi zabójstwami" uczestników antyrządowych demonstracji. Poinformowała też o wezwaniu ambasadora tego kraju, aby wyrazić sprzeciw.

"Wielka Brytania potępia w najostrzejszych słowach okrutne i brutalne zabójstwa irańskich protestujących i domaga się, aby władze irańskie szanowały podstawowe prawa i wolności swoich obywateli" - powiedziała Cooper w Izbie Gmin.

Dodała, że poleciła wezwać do MSZ ambasadora Iranu, aby "podkreślić powagę sytuacji i wezwać Iran do odpowiedzi na przerażające doniesienia, które do nas docierają". Przekazała też, że w poniedziałek w rozmowie telefonicznej ze swoim irańskim odpowiednikiem Abbasem Aragczim przekazała mu "całkowite potępienie" Wielkiej Brytanii dla działań Iranu.

Ze względu na odcięcie internetu przez władze Iranu liczba ofiar trwających od ponad dwóch tygodni antyrządowych protestów w tym kraju jest trudna do ustalenia, ale według niezależnych irańskich mediów i organizacji zajmujących się prawami człowieka waha się ona od ponad 2 tys. do ponad 12 tys. 

***

Ministerstwo spraw zagranicznych Rosji potępiło we wtorek amerykańskie groźby ataku na Iran, określając je jako "dywersyjną ingerencję zagraniczną", która jest "absolutnie niedopuszczalna".

"Ci, którzy planują wykorzystanie inspirowanych z zewnątrz niepokojów jako pretekstu do powtórzenia agresji przeciwko Iranowi z czerwca 2025 r., muszą być świadomi katastrofalnych konsekwencji takich działań dla sytuacji na Bliskim Wschodzie i światowego bezpieczeństwa międzynarodowego - oznajmiło rosyjskie MSZ w oświadczeniu.

Resort dyplomacji potępił też "bezceremonialne próby szantażowania" zagranicznych partnerów Iranu poprzez podnoszenie ceł.

Prezydent USA Donald Trump powiedział w niedzielę, że poważnie rozważa uderzenie na obiekty w Iranie w odpowiedzi na tłumienie antyrządowych protestów przez reżim w tym kraju. W poniedziałek ogłosił zaś wprowadzenie 25-procentowych ceł na towary z państw "robiących interesy" z Iranem.

Według danych Banku Światowego zdecydowanie największym partnerem handlowym Iranu są Chiny, które odpowiadają za ponad 1/4 wymiany handlowej Iranu. Ważnym sojusznikiem Iranu jest też Rosja.