W Rosji rozpoczęły się pierwsze wybory parlamentarne od napaści na Ukrainę, jednak ich wynik jest niemal przesądzony. Przeciwników wojny odsunięto od głosowania, a Kreml zamierza przedstawić zwycięstwo Jednej Rosji jako społeczny mandat do kontynuowania agresji.
Wybory do Dumy Państwowej, niższej izby rosyjskiego parlamentu, potrwają do niedzieli. Oczekuje się, że rządząca partia Jedna Rosja utrzyma władzę w sytuacji, gdy Kreml wyeliminował opozycję i głosy sprzeciwu.
Przywódca Rosji Władimir Putin oddał głos w piątek drogą elektroniczną z Kremla. Jako pierwsi głosowali mieszkańcy Kamczatki, najdalej na wschód wysuniętego terytorium Rosji. Do głosowania uprawnionych jest 111 mln obywateli.
Wstępne, częściowe wyniki wyborów oczekiwane są w niedzielę po godz. 16 czasu polskiego, a prawie ostateczne rezultaty - w poniedziałek.
To pierwsze wybory parlamentarne w Rosji od początku jej inwazji na Ukrainę. Jest niemal pewne, że zagwarantują Jednej Rosji zachowanie kontroli, większość sprzeciwiających się wojnie kandydatów nie została dopuszczona do udziału w wyborach; Sąd Najwyższy uniemożliwił to również partii Jabłoko, jedynej zarejestrowanej formacji politycznej, która miała odwagę krytykować wojnę przeciw Ukrainie.
Wybory celowo nie poprzedziła głośna kampania wyborcza, ponieważ - zdaniem ekspertów - władze świadome są zaniepokojenia Rosjan po czterech latach wojny i uznały, że wyrazista debata stworzyłaby silniejszy klimat niepewności.
Według agencji dpa Jabłoko poinformowało już o pierwszych przypadkach naruszenia zasad wyborczych. Lider tej partii Nikołaj Rybakow wezwał szefową centralnej komisji wyborczej Ałłę Pamfiłową, by podjęła interwencję. O nieprawidłowościach informowały też i inne ugrupowania.
Rybakow przekazał, że na obserwatorów jego partii wywierane są zdecydowane naciski, a w Moskwie, Petersburgu i innych miastach odmówiono im wstępu do lokali wyborczych.
Lokale w Soczi, nad Morzem Czarnym, trzeba było tymczasowo zamknąć z powodu ostrzeżenia o ataku dronów, na razie jednak głosowanie trwa bez poważnych incydentów.
Ugrupowania opozycyjne wskazywały również na liczne przypadki masowego dowożenia autobusami pracowników instytucji państwowych i przedsiębiorstw do lokali wyborczych.
W niektórych regionach Rosji doszło do awarii systemu głosowania online, który krytykują od dawna obrońcy praw człowieka, argumentując, że jest on podatny na manipulacje.
Duma Państwowa składa się z 450 deputowanych wybieranych na pięcioletnią kadencję. Rosja stosuje równoległy system mieszany. Połowa mandatów obsadzana jest w głosowaniu proporcjonalnym na federalne listy partii politycznych. Pozostałych 225 deputowanych wybieranych jest w jednomandatowych okręgach wyborczych, w których mandat otrzymuje kandydat z największą liczbą głosów.
Wybory mają dać reżimowi pozory legitymizacji i stworzyć wrażenie, że Rosjanie popierają inwazję na Ukrainę, a Kreml zamierza przedstawić wynik głosowania jako społeczny mandat do kontynuowania wojny - pisze agencja AP.
Wybory przeprowadzane są również na obszarach Ukrainy zajętych i nielegalnie wcielonych do Rosji. Ukraiński rząd ogłosił, że udział w tym głosowaniu jest nielegalny i wezwał organizacje międzynarodowe oraz rządy innych państw, by nie uznawały jego wyników. Ostrzegły też, że ludzie zaangażowani w organizowanie wyborów na tych terytoriach mogą ponieść konsekwencje prawne.
Rzecznik Komisji Europejskiej Christian Wigand również oznajmił, że głosowanie na terenach okupowanych przez Rosję jest niezgodne z prawem, a Unia Europejska je potępia,
Prócz Jednej Rosji w głosowaniu na federalne listy partyjne bierze udział dziewięć lojalnych wobec Kremla ugrupowań: Liberalno-Demokratyczna Partia Rosji (LDPR), Partia Demokracji Bezpośredniej, Zieloni, Sprawiedliwa Rosja, Ojczyzna (Rodina), Komunistyczna Partia Federacji Rosyjskiej (KPRF), Partia Emerytów, Komuniści Rosji i Nowi Ludzie.
W sierpniu Sąd Najwyższy odrzucił apelację złożoną przez Jabłoko w sprawie zakazania jej udziału w wyborach; według sondaży partia, będąca ostatnim aktywnym ugrupowaniem spośród zarejestrowanych oficjalnie formacji opozycyjnych, miała szansę na przekroczenie 5-procentowego progu wyborczego.
aktualna ocena | |
głosujących | |
Ocena |
bardzo słabe |
słabe |
średnie |
dobre |
super |