Środowa katecheza, w ramach cotygodniowego spotkania  Ojca Świętego z wiernymi, poświęcona była czwartemu rozdziałowi Konstytucji dogmatycznej Lumen gentium Soboru Watykańskiego II. Rozważanie stanowiło kontynuację refleksji na temat Kościoła, a szczególnie wiernych świeckich.

Wielkość stanu chrześcijańskiego

Papież przypomniał, że dokument soborowy najpierw „potwierdza równość wszystkich ochrzczonych” i wskazuje, że „cechą ludu mesjańskiego jest godność i wolność dzieci Bożych”. Z wielkości daru wynika zobowiązanie, jakim jest misja świeckich w Kościele i świecie. Nawiązując do nauczania Soboru Watykańskiego II, Leon XIV wskazał, że pojęcie „świeccy” odnosi się do wszystkich wiernych, którzy poprzez chrzest zostali włączeni w Chrystusa i są ustanowieni jako Lud Boży. W ten sposób uczestniczą oni – na właściwy sobie sposób – w kapłańskiej, prorockiej i królewskiej misji Chrystusa, realizując wspólne dla całego ludu chrześcijańskiego posłannictwo zarówno w Kościele, jak i w świecie.

„Święty Lud Boży - jak wskazał Ojciec Święty - jest wspólnotą organicznie uporządkowaną dzięki owocnej relacji między dwiema formami uczestnictwa w kapłaństwie Chrystusa: kapłaństwie wspólnym wiernych i kapłaństwie służebnym. Na mocy chrztu wierni świeccy uczestniczą w tym samym kapłaństwie Chrystusa”.

Zaangażowanie, służba i świadectwo świeckich

Leon XIV przypomniał nauczanie św. Jana Pawła II zawarte w Adhortacji apostolskiej Christifideles laici. Papież zaznaczył: „Mój czcigodny Poprzednik ożywił na nowo apostolat świeckich”.

Zaangażowanie świeckich nie jest ograniczone tylko do przestrzeni Kościoła, ale obejmuje cały świat, gdyż „Kościół jest obecny wszędzie tam, gdzie jego dzieci wyznają Ewangelię i dają o niej świadectwo”. Apostolat świeckich obejmuje środowiska pracy, społeczeństwo obywatelskie, wszystkie relacje międzyludzkie; to także wybory poprzez które wierni „ukazują piękno życia chrześcijańskiego, zapowiadającego już tu i teraz sprawiedliwość i pokój, które osiągną pełnię w Królestwie Bożym”.

Całość papieskiej katechezy na kolejnej stronie.

Przed zbliżającym się Triduum Paschalnym, Leon XIV w słowie pozdrowień do pielgrzymów z Polski zachęcił, aby poprzez trwanie na adoracji Najświętszego Sakramentu przy Grobach Pańskich uczyć się wiernego trwania przy „Chrystusie w godzinie ciszy i próby”. Zachęcił, aby udział w procesji rezurekcyjnej był „wyznaniem wiary, że miłość i pokój są silniejsze niż śmierć”.

Pełna treść papieskiego pozdrowienia:

„Serdecznie pozdrawiam Polaków. Adorując w tych dniach Najświętszy Sakrament przy Grobach Pańskich, uczcie się trwać wiernie przy Chrystusie w godzinie ciszy i próby. A gdy zabrzmią wielkanocne dzwony, niech udział w procesji rezurekcyjnej będzie wyznaniem wiary, że miłość i pokój są silniejsze niż śmierć. Wszystkich was błogosławię!”.

Bracia i Siostry, dzień dobry!

Kontynuujemy naszą drogę refleksji na temat Kościoła, tak jak nam go ukazuje soborowa Konstytucja Lumen gentium (LG). Dzisiaj zajmujemy się jej czwartym rozdziałem, który mówi o świeckich. Pamiętamy wszyscy o tym, co lubił powtarzać Papież Franciszek: „Świeccy stanowią olbrzymią większość Ludu Bożego. W ich służbie pozostaje mniejszość: wyświęceni szafarze” (Adhort. apost. Evangelii gaudium, 102).

Ta część dokumentu stara się wyjaśnić w pozytywny sposób naturę i misję świeckich, po wiekach, w których byli oni określani jedynie jako ci, którzy nie należą do duchownych ani do osób konsekrowanych. Dlatego chętnie przeczytam z wami ponownie bardzo piękny fragment, który mówi nam o wielkości stanu chrześcijańskiego: „Jeden jest zatem wybrany Lud Boży: «Jeden jest Pan, jedna wiara, jeden chrzest» (Ef 4, 5); wspólna jest godność członków wynikająca z ich odrodzenia w Chrystusie, wspólna łaska synów, wspólne powołanie do doskonałości, jedno zbawienie, jedna nadzieja i niepodzielna miłość” (LG, 32).

Zanim Sobór wskaże na jakiekolwiek różnice dotyczące posługi lub stanu życia, potwierdza on równość wszystkich ochrzczonych. Konstytucja nie chce, aby zapomniano o tym, co już stwierdziła w rozdziale o Ludzie Bożym, a mianowicie, że cechą ludu mesjańskiego jest godność i wolność dzieci Bożych (por. LG, 9).

Oczywiście, im większy jest dar, tym większe jest również zobowiązanie. Dlatego Sobór, obok godności, podkreśla również misję świeckich w Kościele i w świecie. Ale na czym opiera się ta misja i na czym polega? Mówi nam o tym sam opis świeckich, który proponuje nam Sobór: „Przez pojęcie «świeccy» rozumie się tutaj wszystkich wiernych [...], którzy wcieleni przez chrzest w Chrystusa, ustanowieni jako Lud Boży, stawszy się na swój sposób uczestnikami kapłańskiej, prorockiej i królewskiej misji Chrystusa, sprawują właściwe całemu ludowi chrześcijańskiemu posłannictwo w Kościele i w świecie” (LG, 31).

Święty Lud Boży nie jest zatem nigdy bezkształtną masą, lecz Ciałem Chrystusa lub – jak mawiał św. Augustyn – Christus totus; jest wspólnotą organicznie uporządkowaną dzięki owocnej relacji między dwiema formami uczestnictwa w kapłaństwie Chrystusa: kapłaństwem wspólnym wiernych i kapłaństwem służebnym (por. LG, 10). Na mocy chrztu wierni świeccy uczestniczą w tym samym kapłaństwie Chrystusa. Istotnie: „Najwyższy i Przedwieczny Kapłan, Jezus Chrystus, pragnąc, aby Jego świadectwo i Jego posługa trwały nieprzerwanie także za pośrednictwem ludzi świeckich, ożywia ich swoim duchem i nieustannie zachęca do każdego szlachetnego i doskonałego dzieła” (LG, 34).

Jakże nie wspomnieć w tym kontekście św. Jana Pawła II i jego Adhortacji apostolskiej Christifideles laici (30 grudnia 1988)? Podkreślał w niej: „Szczególnie wspaniałe wypowiedzi na temat natury, godności, duchowości, misji i odpowiedzialności świeckich zawierają się w przebogatej spuściźnie doktrynalnej, duchowej i pasterskiej Soboru. Ojcowie soborowi, podejmując apel Chrystusa, wezwali wszystkich świeckich, mężczyzn i kobiety, do pracy w Jego winnicy” (nr 2). W ten sposób mój czcigodny Poprzednik ożywił na nowo apostolat świeckich, któremu Sobór poświęcił specjalny dokument, o którym będziemy mówić później[1].

Szerokie pole apostolatu świeckich nie ogranicza się do przestrzeni Kościoła, lecz rozciąga się na cały świat. Kościół jest bowiem obecny wszędzie tam, gdzie jego dzieci wyznają Ewangelię i dają o niej świadectwo: w środowiskach pracy, w społeczeństwie obywatelskim i we wszystkich relacjach międzyludzkich, tam, gdzie poprzez swoje wybory ukazują piękno życia chrześcijańskiego, zapowiadającego już tu i teraz sprawiedliwość i pokój, które osiągną pełnię w Królestwie Bożym. Świat potrzebuje, aby „został przepojony Duchem Chrystusa i w sprawiedliwości, miłości i pokoju tym skuteczniej osiągał swój cel” (LG, 36). A jest to możliwe tylko dzięki zaangażowaniu, służbie i świadectwu świeckich!

Jest to zachęta do bycia tym Kościołem „wychodzącym”, o którym mówił nam Papież Franciszek: Kościołem wcielonym w historię, zawsze otwartym na misję, w którym wszyscy jesteśmy powołani do bycia uczniami-misjonarzami, apostołami Ewangelii, świadkami Królestwa Bożego, niosącymi radość Chrystusa, którego spotkaliśmy!

Bracia i siostry, niech Wielkanoc, na której świętowanie się przygotowujemy, odnowi w nas łaskę bycia – jak Maria Magdalena, Piotr i Jan – świadkami Zmartwychwstałego!

[1] Por. Sobór Watykański II, Dekret Apostolicam actuositatem (18 listopada 1965).