Uczył Śląska

Najważniejszym dokonaniem Kazimierza Kutza w sferze artystycznej i w pamięci widzów pozostanie trylogia śląska.

Śląska trylogia filmowa, która zmieniła postrzeganie regionu w Polsce, nie była jedynym wyrazem przywiązania reżysera do tego tematu. W 1983 r. nakręcił on według własnego scenariusza dramat „Na straży swojej stać będę”, opowiadający o narodzinach konspiracji zbrojnej na Górnym Śląsku na początku niemieckiej okupacji. Film odkrywał nieznane karty historii Górnego Śląska, gdzie temat AK pozostawał tabu. W filmie jednym z bohaterów jest ks. Wyglenda, wzorowany na postaci ks. Jana Machy. Grupa Machy zajmowała się pomocą prześladowanym, zbieraniem składek wśród Polaków i kolportowaniem ulotek. Ostatnia sekwencja filmu rozgrywa się w więzieniu przy ul. Mikołowskiej w Katowicach, gdzie w 1942 r. zgilotynowano ks. Machę.

Jednym z najważniejszych filmów o stanie wojennym pozostanie z pewnością „Śmierć jak kromka chleba”, opowiadający o tragedii kopalni „Wujek”, gdzie 16 grudnia 1981 r. zginęli górnicy. W tych dniach Kutz, jako jedyny polski reżyser, został internowany i przebywał w areszcie w Komendzie Wojewódzkiej MO w Katowicach. Wypuszczono go przed Bożym Narodzeniem i wtedy dowiedział się o śmierci górników. Jak wspominał, wydarzenia na „Wujku” były największym szokiem jego życia. O realizacji filmu na ten temat myślał już w latach stanu wojennego, ale stało się to możliwe dopiero po upadku komunizmu. Obraz jest rekonstrukcją pacyfikacji kopalni „Wujek”, choć nie tylko. Walka górników, rozpoczęta w kopalni w obronie przewodniczącego Solidarności, staje się ostatecznie ofiarą krwi, zasiewem przyszłej wolności. Nabiera więc charakteru romantycznego. Dzięki elegijnej muzyce Kilara, łączącej elementy śląskich melodii z kościelnym chorałem, oraz uniwersalizacji męczeństwa strajkujących film przypomina momentami widowisko pasyjne.

To moje sny

„Moje śląskie filmy to moje sny ku pokrzepieniu mego skołatanego serca i serc moich ziomków, zrobione, aby im przypomnieć naszą przeszłość, z której należy czerpać siłę do przetrwania i zwyczajne poczucie godności” – podsumował reżyser filmową twórczość związaną ze Śląskiem w szkicu o Wojciechu Korfantym, jednym z jego ulubionych bohaterów. Dokonania w sferze filmowej należą z pewnością do najważniejszych w jego biografii. „Sława i chwała”, serial na podstawie powieści Iwaszkiewicza, zamykał jego filmową biografię. Kutz był twórcą wszechstronnym. Reżyserował spektakle teatralne i telewizyjne, był autorem powieści, felietonistą, działaczem politycznym i społecznym. Jego polityczne poglądy w ostatnich latach działalności bardzo się zradykalizowały. Nie można mu zarzucić, że był koniunkturalistą. Kochał Śląsk i wadził się z każdą władzą.

Kutz deklarował, że jest ateistą. Przez długi czas reżyser przyjaźnił się z Wojciechem Kilarem, autorem muzyki do wszystkich jego śląskich filmów. – Kutz, ten agnostyk i ateista, daje takie przykłady zrozumienia spraw wiary, że wydaje się, że dla niego istnienie Boga jest oczywiste – mówił kompozytor w wywiadzie z Elżbietą Zaniewicz, kiedy trwały zdjęcia do filmu o „Wujku”. Pewnego dnia Kilar wstąpił na probostwo ks. Bolczyka, gdzie kręcono jedną ze scen. – Wysłuchałem wraz z aktorami przepięknej tyrady Kutza do aktorów, tłumaczącej im sprawy wiary, stosunku do Boga itd. Odprowadzając mnie, ks. Bolczyk zapytał, jak to jest, że taki człowiek, heretyk właściwie, potrafi mówić pięknie i prawdziwie o rzeczach, o jakich nigdy nie powiedzą ludzie leżący krzyżem przed ołtarzem.•

«« | « | 1 | 2 | » | »»

aktualna ocena |   |
głosujących |   |
Pobieranie.. Ocena | bardzo słabe | słabe | średnie | dobre | super |

Dodaj komentarz
Gość
    Nick (wymagany lub )

    Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

    Kalendarz do archiwum

    niedz. pon. wt. śr. czw. pt. sob.
    29 30 1 2 3 4 5
    6 7 8 9 10 11 12
    13 14 15 16 17 18 19
    20 21 22 23 24 25 26
    27 28 29 30 31 1 2
    3 4 5 6 7 8 9
    21°C Wtorek
    wieczór
    17°C Środa
    noc
    14°C Środa
    rano
    20°C Środa
    dzień
    wiecej »