Kościół a kultura niezależna

Konferencja „Kościół a kultura niezależna” wpisuje się w edukacyjny projekt Instytutu Pamięci Narodowej: Rok Kultury Niezależnej. Spotkaniu zorganizowanemu także przez Jasnogórską Fundację pro Patria towarzyszy wystawa dokumentująca artystyczny i wydawniczy ruch przykościelny oraz ludzi Kościoła, bez których drogi Polski do wolności byłyby niemożliwe.

Dr Jan Żaryn z warszawskiego oddziału IPN podkreślił, że choć twórcy w trudnych latach stanu wojennego szukali w Kościele tylko wolnej przestrzeni, to otrzymali znacznie więcej: „Znaleźli się w przestrzeni sakralnej i odnaleźli samych siebie. Bardzo dużo było w tym czasie tego wielkiego wchodzenia w głębię chrześcijaństwa, które spowodowało, że sami artyści mieli coraz więcej do powiedzenia odbiorcom w świątyniach i sami stawali się bogatsi”.

Dyrektor katowickiego IPN, Andrzej Drogoń, powiedział, że w tym mrocznym okresie polskiej historii Kościół pełnił rolę Ojczyzny: „On grupował i konsolidował, on otaczał bezpośrednią opieką wszystkie środowiska, które miały wpływ na kształtowanie kultury”.

Kultura niezależna w Polsce odegrała ogromną rolę w przemianach historycznych, jakie zaszły w całej Europie. Przełamywała w czasach PRL monopol państwa na zawłaszczanie idei, prawdy i informacji. Największym mecenasem kultury niezależnej stał się Kościół katolicki.