Rada Najwyższa (parlament) Ukrainy przyjęła w czwartek ustawę o języku ukraińskim, która przewiduje obowiązkowe używanie tego języka w instytucjach państwowych, organach samorządowych oraz w innych dziedzinach życia publicznego.
Ustawa nie dotyczy obrzędów religijnych ani języka używanego w sferze prywatnej. Gwarantuje ona też, że w przedszkolach i początkowych klasach szkół nauczanie mniejszości narodowych będzie odbywało się w ich językach ojczystych na równi z językiem państwowym.
Ustawę, którą określono mianem "historycznej", poparło 278 deputowanych w liczącym obecnie 423 posłów parlamencie; powinno zasiadać tam 450 posłów, lecz nie ma w nim reprezentantów zaanektowanego przez Rosję Krymu oraz opanowanych przez separatystów rejonów Donbasu. Przeciwko ustawie wystąpili deputowani prorosyjskiego Bloku Opozycyjnego, którzy uznali, że rozdziela ona ukraińskie społeczeństwo.
Ustępujący po przegranych wyborach prezydent Petro Poroszenko porównał ustawę z nadaniem autokefalii dla Kościoła prawosławnego w jego kraju.
"Przyjęcie +Ustawy o zapewnieniu funkcjonowania języka ukraińskiego jako języka państwowego+ jest tak samo ważne jak odbudowa naszej armii i uzyskanie autokefalii dla Cerkwi Prawosławnej Ukrainy. (...) Jest to jeszcze jeden krok ku naszej mentalnej niepodległości" – napisał szef państwa w mediach społecznościowych.
Pierwsze czytanie dokumentu odbyło się w październiku 2018 roku. Przed drugim, ostatecznym czytaniem, wprowadzono do niego ok. 2 tysięcy poprawek.
Ustawa nakazuje używanie języka ukraińskiego w sferze publicznej przez urzędników, sędziów, policjantów, żołnierzy, nauczycieli, pracowników zakładów medycznych, adwokatów i notariuszy.
Ukraiński ma być językiem wykładowym w placówkach oświatowych, jednak ustawodawca wskazał, że państwo ma sprzyjać nauczaniu języków komunikacji międzynarodowej, przede wszystkim angielskiego. Dokument przewiduje również, że w ciągu trzech miesięcy od jego uchwalenia parlament powinien przyjąć ustawę o językach mniejszości narodowych.
Nowe przepisy ponadto mówią, że ukraińskim powinny władać osoby ubiegające się o obywatelstwo Ukrainy. Język ukraiński ma być językiem wykorzystywanym w mediach (nie mniej niż 90 procent czasu antenowego) oraz w języku tym ma być wydawane nie mniej niż 50 procent książek, które ukazują się w jednym wydawnictwie w ciągu roku.
Ustawa przewiduje także m.in. powołanie Narodowej Komisji Standaryzacji Języka Państwowego. Obroną języka będzie zajmował się pełnomocnik, powoływany przez rząd. W dokumencie przewidziano także kary administracyjne za łamanie ustawy, jednak zaczną one obowiązywać za trzy lata. Ustawa wejdzie w życie dwa miesiące po jej opublikowaniu.
"Nieumyślne narażenie na niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężki uszczerbek na zdrowiu"
Tylko czerwcu i lipcu strażacy z tego powodu interweniowali ponad 800 razy.