Pomyśl, zanim obrazisz

Zmienia się klimat prawny wokół obrażających uczucia religijne. Ważną uchwałę podjął w tej sprawie Sąd Najwyższy.

Kpiny z największych świętości, słowa modlitwy przemieszane z wulgarną erotyką, wreszcie publiczne niszczenie Pisma Świętego stały się niestety trwałym elementem popkultury. Osoby, które próbują temu przeciwdziałać, uważane były dotąd za dziwaków. Sądy konsekwentnie uznawały, że granicę obrazy wyznacza świadomy jej zamiar. A konia z rzędem temu, kto udowodni, że „artysta” czy firma posługująca się bluźnierstwem dla celów reklamowych ma na celu obrażanie wierzących. Przełomem mogą okazać się dwa wyroki: ten, który już zapadł wobec Doroty Rabczewskiej (Dody) oraz drugi, który zapadnie w sprawie Adama Darskiego (Nergala). 


Obraził nieumyślnie?


Co prawda Nergal, który w trakcie koncertu profanował Biblię, został uniewinniony, jednak sprawa wróci na wokandę. Zaś odpowiedź Sądu Najwyższego na prawne wątpliwości Sądu Apelacyjnego jednoznacznie wskazuje, że tym razem zapadnie wyrok skazujący. To przełom, bo dotąd sądy unikały karania za obrażanie uczuć wierzących. Jeszcze w latach 90., przy okazji pewnego filmowego plakatu parodiującego ukrzyżowanego Chrystusa, sprawdzona została
(nie)skuteczność obywatelskiej skargi. Przegrała w dwóch instancjach. Sąd Okręgowy w Krakowie uznał powództwo za bezzasadne, orzekając, że ingerencja w treść „dzieła” oznaczałaby cenzurę. Sąd Apelacyjny poszedł jeszcze dalej, stwierdzając, iż „żaden plakat nie jest w stanie naruszyć swobody sumienia”. Podobnie teraz, w przypadku Darskiego, który słowem i czynem znieważał Pismo Święte, nie dopatrzono się zniewagi. W kolejnych instancjach sędziowie trzymali się interpretacji, w myśl której czyn zabroniony popełniony umyślnie (a za taki uznawana jest „obraza”) może być dokonany jedynie wówczas, gdy sprawca ma zamiar go popełnić. Tymczasem Nergal – zdaniem sędziów – jeśli nawet czyjeś uczucia obraził, to nieumyślnie.
A jednak właśnie ten przypadek może okazać się przełomowy. Oto bowiem Sąd Najwyższy orzekł, że „pojęcie zamiaru bezpośredniego rozciąga się także na przypadki, w których sprawca ma świadomość konieczności wystąpienia określonego skutku i mimo to podejmuje działania realizujące znamiona czynu zabronionego”. Upraszczając, można uznać oskarżonego za winnego, nawet jeśli obrazić nie chciał, ale mógł i powinien się liczyć ze skutkami swego czynu.


Równi i równiejsi


Dlaczego w ogóle tego typu sprawy kieruje się do sądów? Czy nie lepiej protestować, wykorzystując instytucje dbające o ład w przestrzeni publicznej? One są częścią tego samego popkulturowego mechanizmu i reagują zgodnie z nakazami poprawności politycznej. Kilka lat temu do polskiej Rady Reklamy wpłynęły dwie skargi: jedna wobec firmy odzieżowej, druga – operatora komórkowego. Reklamy pierwszej obrażały uczucia religijne, telewizyjne spoty drugiego miały mieć charakter seksistowski. Firma odzieżowa użyła billboardów z hasłem: „Strzeż mnie Ojcze”. Rozmodloną parę z różańcem w dłoniach w drugim etapie kampanii zastąpiły te same postacie w wyzywających, niedwuznacznych pozach. Z kolei wchodzący na rynek nowy operator komórkowy kusił atrakcyjnymi dziewczynami, które… nie potrafią naprawić samochodu, posługiwać się piłą mechaniczną i bronią palną. Protesty w pierwszej sprawie były wpisane niejako w sam pomysł kampanii. Tego, że druga reklama wywoła reakcję organizacji kobiecych, też można się było spodziewać. Przewidywalne było też zachowanie mediów i stanowisko Rady. Głosy oburzenia ludzi wierzących przyjęto z kpiną i politowaniem, zaś protesty organizacji kobiecych ze zrozumieniem bądź życzliwą aprobatą. 
Może zatem w ogóle nie warto zawracać sobie głowy ludźmi czy firmami, które na szarganiu świętości chcą zyskać rozgłos? Może faktycznie najlepszą bronią jest przemilczenie lub lekceważenie, a rację mają ci, którzy radzą, by kampanii reklamowych nie zauważać, a Nergala nazywają „jasełkowym satanistą”. Problem w tym, że współczesnej kultury masowej nie da się ignorować, nierozsądne jest też lekceważenie jej siły oddziaływania. 


«« | « | 1 | 2 | 3 | » | »»

aktualna ocena |   |
głosujących |   |
Pobieranie.. Ocena | bardzo słabe | słabe | średnie | dobre | super |

Wiara_wesprzyj_750x300_2019.jpg

Reklama

Reklama

Kalendarz do archiwum

niedz. pon. wt. śr. czw. pt. sob.
29 30 31 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 1 2
3 4 5 6 7 8 9
17°C Wtorek
dzień
18°C Wtorek
wieczór
14°C Środa
noc
11°C Środa
rano
wiecej »