Na terenie cmentarza ofiar reżimu komunistycznego w Lewaszowskim Pustkowiu koło Petersburga ordynariusz archidiecezji Matki Bożej w Moskwie, arcybiskup Paweł Pezzi poświęcił wczoraj pierwszy w krajach byłego ZSRR pomnik represjonowanych w tym kraju katolików. W miejscu, gdzie znajduje się dziś nekropolia, w latach 1937-1954 rozstrzelano 47 tys. osób różnych narodowości i wyznań. Obok Rosjan byli to Polacy, Finowie, Estończycy, Łotysze, Ukraińcy i Litwini.
Pomnik wzniesiono z inicjatywy proboszcza parafii pw. św. Stanisława Kostki w Petersburgu, ks. Krzysztofa Pożarskiego, a ufundowano go z ofiar katolików tego miasta, zakonów oraz dzięki subwencjom Fundacji „Pomoc Polakom na Wschodzie” oraz Zespołu Pomocy Kościelnej dla Katolików na Wschodzie przy Konferencji Episkopatu Polski. Umieszczono na nim napis: „Katolikom ZSRR wszystkich obrządków i narodowości, biskupom, księżom, zakonnikom, osobom świeckim, ofiarom politycznych represji”. Pod krzyżem znajduje się cytat z Ewangelii św. Jana: „Nikt nie ma większej miłości od tej, gdy ktoś życie swoje oddaje za przyjaciół swoich” (15,13). Władze miejskie nie wyraziły zgody, aby na pomniku znajdowały się jakiekolwiek nazwiska.
Na zakończenie uroczystości uczestnicy otrzymali najnowszy, opublikowany specjalnie z tej okazji numer kwartalnika historycznego „Nasz Kraj”, wydawanego przez parafię św. Stanisława, poświęcony pamięci katolików represjonowanych w ZSRR. Jest w nim zawarta imienna lista 1994 katolików, niekiedy z krótką informacją o osobie, a także liczne zdjęcia rozstrzelanych i represjonowanych osób.
Dotychczas udało się ustalić następujące dane:
1. Księża rozstrzelani i zabici w więzieniach, obozach albo zmarli na zesłaniu - 422 osoby.
2. Księża, którzy przeszli obozy i zsyłkę, a których losy są nieznane - 183 osoby.
3. Księża, którzy przeszli obozy i zsyłkę, a później zostali wypuszczeni na wolność - 94 osoby.
4. Księża, którzy przeszli obozy i zsyłkę, byli wypuszczeni na wolność, a następnie wyjechali do innych krajów - 252 osób.
5. Zakonnicy i osoby świeckie, rozstrzeleni albo zabici w więzieniach, obozach albo zmarli na zesłaniu - 202 osoby.
6. Zakonnicy i osoby świeckie, którzy przeszli obozy i zsyłkę, a których losy są nieznane - 760 osób.
7. Zakonnicy i osoby świeckie, którzy przeszli obozy i zsyłkę, a następnie zostali wypuszczeni na wolność - 81 osób.
W roku 1914 r. na terytorium Imperium Rosyjskiego (bez Królestwa Polskiego) było 1158 parafii, 1491 kościołów, liczba wiernych dochodziła do 5 mln, a opieką duszpasterską sprawowało nad nimi 2194 kapłanów. Tak wiec ofiarami represji w ZSRR padł niemal co drugi kapłan, natomiast co czwarty z powodu wiary oddał swoje życie.
Lewaszowo to duża wieś oddalona o ok. 30 km od historycznego centrum Petersburga na północ w stronę Wyborgu. Za wsią znajduje się lotnisko, a obok niego, nieco na uboczu, za wysokim drewnianym zielonym płotem wyrósł sosnowy las, skrywający mogiły zbiorowe ok. 47 tys. osób różnych narodowości – ofiar NKWD. Po 1989 r. urządzono tam cmentarz. Władze nie wyraziły zgody na ekshumację zwłok i przeprowadzenie sekcji. Od 1997 r. odbywa się tam w Dzień Zaduszny procesja katolików i modlitwa za zmarłych.
Za obronę powstańców styczniowych w 1863 r. car skazał duchownego na wygnanie w głąb Rosji.
Zaczął się dramat setek tysięcy Polaków zesłanych przez okupantów na "nieludzką ziemię".